ถ้ามีคนเสนอจ่ายเงิน 450,000 บาทให้บริษัท A อีกหนึ่งปี เราจะเอาไปเทียบกับรายจ่ายวันนี้โดยตรงได้หรือไม่? ต้องรู้ก่อนว่าจะใช้ผลตอบแทนที่ต้องการเท่าไรและรับความเสี่ยงแบบไหน
เพื่อเรียนวิธีคิด สมมติอัตราคิดลด 9.12% ต่อปี เป็นอัตรานอมินัลสำหรับเงินสดบาทปลายปีหลังภาษีที่จะใช้ในกรณีโครงการถัดไป ตอน 6 จะอธิบายที่มา ตัวเลขนี้ไม่ใช่อัตรามาตรฐานของธุรกิจไทย
เงินตามเวลามีความต่างเพราะทางเลือกใช้เงินและการรอ ไม่ใช่เพราะเงินอนาคตต้องหายไปเสมอ การคิดลดช่วยวางเงินต่างวันบนฐานเดียวกัน ก่อนพิจารณาว่าคุ้มหรือไม่

วาดเส้นเวลาก่อนกดสูตร
วันนี้คือเวลา 0 สิ้นปีแรกคือเวลา 1 อย่าปนเดือนกับปี ถ้าเงินรับจริงกลางปี การใช้สูตรปลายปีเป็นเพียงการประมาณที่ต้องระบุ และถ้ารับเป็นรายเดือนควรปรับอัตราให้เข้ากัน
มูลค่าปัจจุบันของเงินหนึ่งก้อนเท่ากับเงินอนาคตหารด้วย (1 + อัตรา) ยกกำลังจำนวนงวด ถ้าเงิน 450,000 บาทอยู่ปลายปี 1 จึงหารด้วย 1.0912 เพียงครั้งเดียว
ในทางกลับกัน เงินวันนี้คูณ (1 + อัตรา) ยกกำลังจำนวนงวดคือมูลค่าอนาคต การทบต้นจึงเป็นการเดินไปข้างหน้า ส่วนการคิดลดเป็นการเดินกลับมาวันที่เลือก ไม่ใช่สูตรคนละจักรวาล
ลองคิดลดเงินของโครงการทีละปี
กรณีโครงการที่กำลังจะเรียนรับเงินสุทธิ 450,000 บาทปลายปี 1 อีก 450,000 บาทปลายปี 2 และ 650,000 บาทปลายปี 3 ก้อนสุดท้ายรวมคืนเงินทุนหมุนเวียน 200,000 บาท เราจะอธิบายรายละเอียดเงินลงทุนในตอน 5
การคำนวณคือ 450,000/1.0912 + 450,000/1.0912² + 650,000/1.0912³ รวมประมาณ 1,290,578.63 บาท ตัวเลขนี้เป็นมูลค่าปัจจุบันของเงินรับอนาคต ยังไม่หักเงินลงทุนวันนี้
อย่าเอาเงินรับรวม 1,550,000 บาทไปเทียบกับรายจ่ายวันนี้แล้วลืมเวลา การรวมแบบไม่คิดลดมีประโยชน์ในการตรวจยอด แต่ตอบคนละคำถามกับมูลค่าเงิน ณ วันนี้
- มูลค่าปัจจุบันปี 1412.39
- มูลค่าปัจจุบันปี 2377.92
- มูลค่าปัจจุบันปี 3500.27
PV = CF ÷ (1 + 9.12%)t
อัตรา หน่วย และความเสี่ยงต้องเข้ากัน
เงินสดที่รวมเงินเฟ้อไว้ควรใช้กับอัตรานอมินัล เงินสดที่ตัดเงินเฟ้อควรใช้อัตราจริง อย่าใช้อัตราดอลลาร์กับเงินสดบาทโดยไม่ปรับความสอดคล้อง และอย่าคิดลดเงินก่อนภาษีด้วยอัตราหลังภาษีอย่างไม่ตรวจที่มา
อัตราที่สูงขึ้นทำให้เงินอนาคตมีมูลค่าปัจจุบันลดลง แต่การเลือกอัตราแพงขึ้นตามความรู้สึกไม่แทนการประเมินความเสี่ยง ต้องรู้ว่าความเสี่ยงใดอยู่ในกระแสเงินหรืออัตราแล้ว เพื่อไม่เผื่อซ้ำ
อ่านพื้นการตัดสินใจลงทุนได้ใน ก่อนลงทุนก้อนใหญ่ นับเงินให้ครบทั้งโครงการ ส่วน OpenStax เรื่อง NPV แสดงการนำเงินต่างเวลามาเทียบบนวันเดียวกัน
แบบฝึกหัดที่จับความเข้าใจเรื่องเวลา
ถ้าเงิน 450,000 บาทเลื่อนจากปลายปี 1 ไปปลายปี 2 โดยยอดเท่าเดิม มูลค่าปัจจุบันจะเพิ่มหรือลด? ลด เพราะต้องหารด้วย 1.0912 เพิ่มอีกครั้ง ภายใต้อัตราบวกที่ใช้ในโจทย์
ถ้าตัวเลขมูลค่าปัจจุบัน 1,290,578.63 บาทดูดี เราตัดสินใจลงทุนได้เลยหรือไม่? ยังต้องรู้เงินลงทุนวันนี้ กระแสเงินที่ใช้สร้างยอดเหล่านี้ ความเสี่ยง และเงินที่ต้องใช้ระหว่างทาง
ก่อนตอนต่อไป ลองวาดวันที่เงินออกและเข้าให้คนอื่นอ่านรู้เรื่อง ถ้าระบุหน่วย ช่วงเวลา และฐานอัตราได้ เราจะเริ่มเลือกเงินที่ควรใส่ในแบบจำลองแทนการรวมทุกตัวเลขที่หาเจอ