บริษัท A มีแบบจำลองเงินลงทุน 1 ล้านบาทพร้อมแล้ว เงินสุทธิปลายปีคือ 450,000, 450,000 และ 650,000 บาท ถ้าใช้ต้นทุนทุน 9.12% เราจะรู้ได้อย่างไรว่างานเพิ่มมูลค่าหรือเพียงได้เงินกลับมากกว่าเงินออกแบบไม่คิดเวลา
ตัวเลขเป็นสมมติฐานนอมินัลบาทหลังภาษี เงินปี 3 รวมคืนเงินหมุน 200,000 บาทแล้ว ไม่มีราคาขายทรัพย์สินหรือเงินต่อหลังโครงการ ไม่หักดอกเบี้ยในกระแสเงินนี้
ตอนนี้จะใช้เครื่องมือสามแบบตอบคำถามต่างกัน แล้วลองดูว่าข้อจำกัดใดทำให้ตัวเลขที่ดูดีอาจยังไม่พอให้อนุมัติ
มูลค่าปัจจุบันสุทธิ (NPV) บอกส่วนต่างมูลค่า ณ วันนี้
มูลค่าปัจจุบันของเงินปี 1 ประมาณ 412,390.03 บาท ปี 2 ประมาณ 377,923.41 บาท และปี 3 ประมาณ 500,265.19 บาท รวม 1,290,578.63 บาท ก่อนหักเงินลงทุน
NPV = -1,000,000 + 450,000/1.0912 + 450,000/1.0912² + 650,000/1.0912³ = 290,578.63 บาท จึงเป็นบวกภายใต้สมมติฐานนี้ ไม่ใช่เงินกำไรที่ธนาคารจะโอนให้วันนี้
หลัก NPV ใน OpenStax เปรียบเทียบเงินคิดลดเข้ากับเงินคิดลดออก แต่การตัดสินใจจริงยังต้องตรวจคุณภาพกระแสเงิน อัตรา และทางเลือกที่แข่งขันกัน
อัตราผลตอบแทนภายใน (IRR) คืออัตราที่ทำให้ NPV เท่ากับศูนย์
เมื่อลองหาอัตราที่ทำให้เงินเข้าและออกคิดลดเท่ากัน กระแสเงินชุดนี้ให้ IRR ประมาณ 23.78% ต่อปี สูงกว่า 9.12% ในกรณีฐาน เงินออกก่อนแล้วตามด้วยเงินเข้าทั้งหมดทำให้การแปลกรณีนี้ตรงไปตรงมาขึ้น
23.78% ไม่ใช่อัตรากำไรต่อยอดขายและไม่ใช่ผลตอบแทนที่รับประกัน หากกระแสเงินเปลี่ยน IRR ก็เปลี่ยน งานบางแบบมี IRR หลายค่าหรือไม่มีค่าที่ช่วยตัดสินใจได้
เมื่อเลือกโครงการที่ทำได้เพียงหนึ่งงาน IRR สูงกว่าอาจมาจากงานเล็กหรือได้เงินเร็วกว่า ไม่ได้แปลว่าเพิ่มมูลค่าเป็นบาทมากกว่า ต้องดู NPV และข้อจำกัดเงินทุนกับกำลังคนด้วย
- ที่อัตราคิดลด 9.12%NPV +290.58
- จุดที่ NPV เท่ากับศูนย์IRR 23.78%
ระยะคืนทุนตอบว่าได้เงินเดิมกลับเมื่อไร
รับปลายปี 1 และ 2 รวม 900,000 บาท ยังต่ำกว่า 1 ล้านบาท เมื่อเงินปี 3 เข้าจึงคืนทุน ในโจทย์ที่รับเฉพาะปลายปี คำตอบคือปลายปี 3 ไม่ใช่หารเศษปีโดยไม่มีสมมติฐานใหม่
หากสมมติใหม่ว่าเงินดำเนินงาน 450,000 บาทกระจายสม่ำเสมอระหว่างปี จึงคำนวณ 2 + 100,000/450,000 ≈ 2.22 ปีได้ แต่เงินคืนทุนหมุน 200,000 บาทยังอยู่ปลายปี ไม่เอา 650,000 บาทมาแบ่งเท่ากันทั้งปี
คืนทุนเร็วช่วยมองระยะเงินเสี่ยง แต่ระยะคืนทุนปกติไม่คิดมูลค่าเงินตามเวลาและไม่บอกเงินหลังคืนทุนทั้งหมด จึงใช้แทน NPV ไม่ได้
ทดสอบคำตอบก่อนยกตัวเลขไปประชุม
แบบฝึกหัด: ถ้าเงินลงทุนเพิ่มแต่เงินอนาคตเท่าเดิม NPV ควรเพิ่มหรือลด? ลดเท่ากับเงินเพิ่ม ณ เวลา 0 ส่วน IRR ต้องคำนวณใหม่ ไม่ใช้ค่าเดิม 23.78%
ถ้า NPV เป็นบวกแต่บริษัทไม่มีเงินพอจ่ายวันนี้ ต้องแยกคำถามว่าคุ้มกับหาเงินได้หรือไม่ และถ้างานอื่นใช้คนกลุ่มเดียวกันก็ต้องเทียบทางเลือกที่ทำได้จริง
บันทึกเสนอควรแนบเส้นเวลา นิยามเงิน อัตรา ผลคำนวณ และเหตุผลของสมมติฐาน ตอนถัดไปเราจะลดเงินดำเนินงานลงเพื่อดูว่าข้อเสนอเปลี่ยนเมื่อไร ไม่ใช่เก็บเฉพาะกรณีที่ได้คำตอบสวย